Zelula

Kontzeptua: Zelula bizidunen unitate anatomiko eta estrukturala da. Ehun antolatuen elementurik funtsezkoena da. Aske dagoen elementurik sinpleena da, bizi propioa du eta bere osagaiak nukleoa, masa citoplasmatikoa eta muga duen mintz bat dira.

Zelulak bizitzaren oinarrizko formak dira, beraz, maila txikiagoko unitateek bizitzarik ez dute. Zelula guztiek bi gauza dituzte amankomunean; bata, kanpoko mintz bat da mintz zelularra izenekoa, non kanpoko ingurumenetik babesten duen eta bigarrena materiale genetikoa, non informazio hereditarioa joango den eta bertan zelularen aktibitateak zuzenduko dira eta erreproduzitzen uzten dio, honela bere ezaugarriak ondorengoei igorriz. Materiale genetikoaren antolakuntza bi mota bereizten ditu: zelula eukariotoak eta zelula prokariotak.

Zelularen antolakuntzan, organismoaren biomolekulak konplexutasunean gehikuntza batean hierarkizaturik antolatuta daude.

Photo crdit wikipedia

Organuluak: Zelula baten estruktura edo zati bat da, non bertan organu baten funtzioa betetzen duen.

- Zelula

- Nukleoa

- Mitokondria

- Kloroplastoak

- Golgiren gorputzak

Asoziazio supramolekularrak (partikularen pisua 106 - 109)

- Ribosomak

- Gune enzimatikoak

- Sistema kontraktilak

- Mikrotubuluak

Makromolekulak (pisu molekularra 103 – 109)

- Azido nukleikoak

- Proteinak

- Polisakaridoak

- Lipidoak

Unitate estrukturalak (pisu molekularra 100-350)

- Nukleotidoak

- Aminoazidoak

- Monosakaridoak

- Azido grasoak

- Glicerina

Bitartekariak (pisu molekularra 50-250)

- Piruvatoa

- Citratoa

- Malatoa

- Gliceraldehído 3-fosfatoa

Inguruneko bultzatzaileak (pisu molekularra 18-44)

- Karbono dioxidoa

- Ura

- Amoniakoa

- Nitrogenoa

atzera